H1 · sectie 1
De balans
Een momentopname van wat een onderneming bezit en hoe ze dat betaalt.
1. Wat is een balans?
Een balans is een foto van een onderneming op één bepaalde dag. De foto toont twee dingen tegelijk: wat de onderneming gebruikt om te werken, en met welk geld dat betaald is.
Links staan de werkmiddelen: gebouwen, voorraad, geld op de bank. Dat heet de actiefzijde. Rechts staan de financieringsbronnen: eigen geld van de eigenaar, leningen, openstaande facturen. Dat heet de passiefzijde.
2. De actiefzijde
De actiefzijde toont alles wat de onderneming bezit om te kunnen werken. Bovenaan wat lang in de zaak blijft, onderaan wat snel in geld om te zetten is.
- Vaste activa: blijven langer dan een jaar. Gebouwen, machines, meubilair, voertuigen.
- Vlottende activa: wisselen binnen het jaar. Voorraad, vorderingen op klanten, bank en kas.
3. De passiefzijde
De passiefzijde toont waar het geld vandaan komt. Bovenaan wat lang mag blijven, onderaan wat snel terugbetaald moet worden.
- Eigen vermogen: wat de eigenaar zelf inbracht, plus de winst die door de jaren bleef.
- Vreemd vermogen op lange termijn: schulden met een looptijd langer dan een jaar. Meestal banklening.
- Vreemd vermogen op korte termijn: schulden die binnen het jaar betaald moeten worden. Leveranciers, btw, lonen.
4. Voorbeeld
Een nieuwe koffiebar opent op 1 september. De eigenaar brengt 25 000 euro eigen geld in en sluit een banklening af van 35 000 euro op 5 jaar. Met dat geld koopt ze de inrichting (38 000 euro) en een eerste voorraad koffie en melk (4 000 euro). Op de bankrekening staat nog 15 000 euro, in de kassa 3 000 euro. De factuur van de aannemer voor 6 000 euro moet ze nog binnen de maand betalen.
| Vaste activa | |
|---|---|
| Inrichting en meubilair | 38 000,00 |
| Vlottende activa | |
| Voorraad handelsgoederen | 4 000,00 |
| Bank | 15 000,00 |
| Kas | 3 000,00 |
| Eigen vermogen | |
|---|---|
| Inbreng eigenaar | 25 000,00 |
| Vreemd vermogen > 1 jaar | |
| Banklening 5 jaar | 35 000,00 |
| Vreemd vermogen ≤ 1 jaar | |
| Leveranciers | 6 000,00 |
5. Oefening
Hieronder een aantal posten van een fictieve onderneming. Sleep elke post naar de juiste kant van de balans. Klop je het juist, dan blijft de post staan in zijn vakje. Klop je het fout, dan zie je dat meteen.
Actief of passief?
Sleep elke post naar de kant van de balans waar hij hoort.
Sleep deze items naar de juiste kant